Podział majątku wspólnego

Sytuacja prawna małżonka wspólnika spółki osobowej

Zawiązanie spółki osobowej wiąże się z koniecznością przeniesienia lub obciążenia własności rzeczy lub innych praw a także na dokonaniu innych świadczeń na rzecz spółki. Jest to warunek sine qua non do powstania spółki osobowej.

kredyty frankowe poznań kancelaria prawna

Zdjęcie pochodzi z freepik.com

Istotna z perspektywy małżonka jest chwila zawarcia umowy przez wspólnika – współmałżonka lub jego przystąpienia do Spółki a zawarcie związku małżeńskiego. Co do zasady, zgodnie z art. 31 k.r.o., z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny).

Tym samym, w przypadku, kiedy wspólnik zawrze umowę spółki osobowej lub przystąpi do spółki osobowej przed zawarciem związku małżeńskiego, to zgodnie z art. 33 pkt 1 k.r.o. prawa z tym związane wejdą do majątku osobistego wspólnika. Co istotne, w okoliczności zawarcia związku małżeńskiego po tym, jak małżonek pozostaje wspólnikiem spółki osobowej, to w przypadku zawarcia umowy przeniesienia ogółu praw i obowiązków lub w przypadku rozwiązania spółki, to otrzymane świadczenia zgodnie z treścią art. 33 pkt 10 k.r.o. również wejdą do majątku osobistego wspólnika. Oczywiście
w przypadku otrzymania przez wspólnika zysku, to zgodnie z art. 31 § 2 pkt 1 k.r.o. stanowi dochody z innej działalności zarobkowej małżonka, będące składnikiem majątku wspólnego.

Natomiast, w przypadku, kiedy wspólnik zawrze umowę spółki osobowej lub przystąpi do spółki osobowej po zawarciu związku małżeńskiego, gdzie panuje ustrój wspólności majątkowej małżeńskiej, to co prawda wspólnik otrzymuje uprawnienia spółkowe stanowiące jego własność, przy czym z uwagi na charakter ustroju małżeńskiego (wkład z majątku wspólnego wchodzi do majątku spółki), to małżonkowi przysługuje uprawnienie do rozliczenia wierzytelności zgodnie z art. 45 k.r.o. Tym samym małżonek, co do zasady będzie uprawniony do żądania zwrotu połowy wartości środków, które zostały wniesione tytułem wkładu z majątku wspólnego, chyba że sąd ustali inne udziały w majątku dorobkowym.

Wskazać należy, że SN w Uchwale z dnia 13 marca 2008 r. w sprawie o sygn. akt: III CZP 9/08 wskazał, że roszczenia małżonka o zwrot wierzytelności z tytułu nakładu na pokrycie wkładu ograniczają się do wartości udziału kapitałowego ustalanego według reguł obowiązujących w przypadku wystąpienia wspólnika ze spółki jawnej (art. art. 65 k.s.h.), przy przyjęciu fikcji prawnej, że do tego wystąpienia doszło w dniu ustania wspólności majątkowej małżeńskiej. Jest przy tym jasne, że po dokonaniu takiego rozliczenia może się okazać, iż w razie niepowodzenia gospodarczego wartość tego udziału jest niższa od wniesionego wkładu. Wówczas małżonkowi nie będzie przysługiwać żadne roszczenie o dopłatę, wyłączywszy przypadki celowego działania na niekorzyść małżonka. Trzeba się też liczyć z tym, że bilans spółki jawnej może wykazać wartość ujemną udziału kapitałowego, a wtedy małżonek wspólnika nie miałby żadnego roszczenia o zwrot nakładów. Oznacza to, że ryzyko gospodarcze związane z zainwestowaniem w spółkę środków należących do majątku wspólnego ponoszą oboje małżonkowie, a nie tylko ten, który był jej wspólnikiem. Konsekwentnie jednak uznać trzeba, że małżonek wspólnika takiej spółki jawnej powinien odpowiednio móc korzystać po ustaniu wspólności majątkowej ze zwiększenia wartości jej majątku.

Tym samym, małżonek, który jest w zawiązku małżeńskim, gdzie współmałżonek jest wspólnikiem spółki osobowej a między małżonkami panuje ustrój wspólności majątkowej, to poza partycypacją w zysku, jaki generuje spółka, to również w przypadku rozwodu małżonkowi przysługuje roszczenie o zwrot wierzytelności z tytułu nakładu na pokrycie wkładu. Co jest jak najbardziej adekwatnym roszczeniem małżonka, gdyż należy pamiętać o tym, że wierzyciel w przypadku bezskutecznej egzekucji wobec spółki może dochodzić swoich roszczeń przeciwko wspólnikowi z jego majątku osobistego oraz z majątku wspólnego.

Autor:

Michał Klauziński

Michał Klauziński

Aplikant radcowski

Email: biznesprawnik@turcza.com.pl

W obszarze zainteresowań Michała Klauzińskiego znajduje się problematyka prawa prywatnego, w szczególności prawo cywilne oraz handlowe.

Dodaj komentarz

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.