Sztuczna inteligencja (SI) coraz silniej wkracza w życie społeczne i gospodarcze, wywołując pytania o jej status prawny, odpowiedzialność za podejmowane działania czy granice autonomii technologii. Na te i wiele innych zagadnień odpowiada radca prawny, dr mec. Katarzyna Turcza w swojej najnowszej publikacji „Problematyka prawna sztucznej inteligencji” (Wydawnictwo Naukowe PWN, 2025). Książka stanowi obecnie jedno z najbardziej kompleksowych opracowań w polskiej literaturze prawniczej dotyczących regulacji sztucznej inteligencji.
Prawo wobec wyzwań sztucznej inteligencji
Autorka wnikliwie analizuje dylematy, przed jakimi staje współczesne prawo: Czy sztuczna inteligencja może być podmiotem prawa? Kto ponosi odpowiedzialność za jej decyzje i działania? Jak traktować utwory stworzone przez SI – czy można mówić o ich autorstwie? Jak prawo powinno reagować na etyczne wyzwania stawiane przez nowe technologie?
Dr Turcza omawia różnorodne definicje SI funkcjonujące w literaturze prawniczej i aktach prawa unijnego oraz krajowego, a także analizuje status SI jako produktu, usługi czy utworu. Szczególną uwagę poświęca praktycznym aspektom, takim jak umowy typu Responsible AI Licenses, które coraz częściej pojawiają się w obrocie gospodarczym.
Etyka i filozofia technologii AI
Oprócz zagadnień dogmatycznych książka sięga także do obszaru etyki i filozofii prawa. Autorka analizuje m.in. słynny „dylemat wagonika”, wskazując, że sztuczna inteligencja – nawet najbardziej zaawansowana – powinna pozostać narzędziem w rękach człowieka. Jak podkreśla mec. Turcza: „Sztuczna inteligencja powinna pozostać pod kontrolą człowieka, służyć jego dobru i wspierać społeczeństwa w osiąganiu dobrostanu – bez nadawania jej podmiotowości prawnej”.
Nowe spojrzenie na prawo i technologię SI (AI)
Książka pozwala uzyskać kompleksową wiedzę o obowiązujących i projektowanych regulacjach SI w prawie krajowym i unijnym, zrozumienie sporów doktrynalnych i filozoficznych dotyczących istoty sztucznej inteligencji, praktyczne narzędzia do kwalifikacji działań i produktów SI w obrocie gospodarczym oraz świadomość etycznych i prawnych wyzwań stojących przed współczesnym społeczeństwem.
Książka, która jest ważna nie tylko dla prawników
„Problematyka prawna sztucznej inteligencji” to cenna lektura dla prawników i radców prawnych doradzających w obszarze nowych technologii, studentów prawa i medycyny zainteresowanych interdyscyplinarnym podejściem do SI, przedsiębiorców i menedżerów IT wdrażających rozwiązania oparte na sztucznej inteligencji, a także badaczy, etyków i filozofów prawa analizujących granice autonomii technologii.
Publikacja jest już dostępna w sprzedaży
Nowa książka dr mec. Katarzyny Turcza to pogłębione studium z pogranicza prawa, etyki i technologii, które nie tylko opisuje obecny stan regulacji, ale też wskazuje możliwe kierunki rozwoju przyszłych norm. To lektura obowiązkowa dla wszystkich, którzy chcą świadomie uczestniczyć w debacie o sztucznej inteligencji i jej roli w społeczeństwie.
Polecamy Państwu również serię artykułów poświęconych zagadnieniu AI w kontekście problematyki praw do utworów generowanych przez sztuczną inteligencję oraz innych problemów związanych z wykorzystywaniem rozwiązań typy Google Gemini, ChatGPT, Microsoft 365 Copilot, Claude czy Sora przez przedsiębiorców.
